Choroby - czyraki
Czyrak jest bakteryjnym zapaleniem mieszka włosowego, wywołującym bolesny obrzęk skóry. Najczęściej występuje na owłosionej skórze, w okolicach narażonych na tarcie i ucisk, takich jak: twarz, owłosiona skóra głowy, kark, pach)' i pośladki. Częściej zdarza się u mężczyzn niż u kobiet. Przyczynami powstawania czyraków są: nieprzestrzeganie higieny, zaburzenia immunologiczne, cukrzyca lub inne przewlekłe choroby, a także złe odżywianie oraz kontakt z chemikaliami. Czyrak może być wielkości ziarnka grochu lub znacznie większy. Jeżeli jest duży, zakażenie obejmuje zarówno mieszek włosowy, jak i otaczające tkanki. Czyraki tworzące skupiska są nazywane karbunkułem łub czyrakiem mnogim. Jednoczesne występowanie czyraków w różnych okolicach ciała zwie się czyracznością. Dochodzi do niej wskutek przeniesienia bakterii z pierwotnego ogniska na ręczniku, nie-umytych rękach lub przyborach do golenia. Charakterystyczny wygląd pozwala na łatwe rozpoznanie czyraków. Ich powstawaniu towarzyszą świąd i łagodna bolesność. W miarę zbierania się ropy i powiększania czyraka nasila się ból i wzrasta wrażliwość na dotyk. W typowym przebiegu w ciągu 2 tygodni lub krótszym okresie xv centrum czyraka tworzy się biała łub żółta główka, która -jeśli nie dojdzie do powikłań - samoistnie pęka, powodując opróżnienie z ropy, a następnie zagojenie. Najczęstszą bakterią wywołującą czyraki jest gronkowiec złocisty (Staphylococcus aureus). Zakażeń gronkowcowych nie uważa się za niebezpieczne, jeśli są szybko opanowane. Natomiast w razie wysiewu bakterii do krwi rozprzestrzeniająca się choroba bywa groźna dla życia. W ostatnich latach alarmująco rośnie liczba gatunków bakterii opornych na działanie najczęściej stosowanych antybiotyków. Szczególnie niepokojąca jest oporność gronkowca złocistego, wywołującego większość czyraków. Gronkowiec złocisty, umiejscowiony zwykle w nosie i gardle, może - w razie wysiewu do krwi - wywołać toksyczny wstrząs bakteryjny. Niektóre szczepy tej bakterii wykazują obecnie oporność na wszystkie antybiotyki, z wyjątkiem vancornycyny. Uważa się, że z czasem uodporni się on również i na ten antybiotyk, a to oznaczałoby wzrost liczby fatalnych w skutkach zakażeń.